open onderzoek

Het Forum voor Praktijkgericht Onderzoek is samen met vier hogescholen en de Surf Foundation een actie gestart om publicaties van lectoren en lectoraten via internet te ontsluiten. Het doel is de toegankelijkheid van onderzoeksresultaten te verbeteren en de kenniscirculatie te vergroten.

Waarom doen we dit?

• Het is belangrijk dat de resultaten van onderzoek dat met publiek geld gefinancierd is, ook ten goede komen aan de gemeenschap
• Open Access stimuleert kenniscirculatie tussen onderzoek, onderwijs en werkveld
• Het hbo heeft onvoldoende middelen om uitgebreid licenties te nemen op alle relevante onderzoeksdatabanken. Als iedere lector zijn/haar publicaties via internet beschikbaar stelt, heeft het hbo in elk geval wel de beschikking over de binnen het hbo-ontwikkelde kennis.
• Ook het werkveld kan profiteren van deze databanken. Geïnteresseerden hebben op deze manier toegang tot de meest actuele onderzoeksresultaten in hun vakgebied.

Belang van lectoren

• Artikelen van lectoren kunnen eerder gepubliceerd worden dan na een tijdrovende procedure bij uitgever
• Het bereik is groter, eerder en meer zichtbaar (o.a. doordat de artikelen vindbaar zijn via zoekmachines als Google en Google Scholar)
• Artikelen die Open Access gepubliceerd worden, blijken vaker en eerder geciteerd te worden.

Hoe komen publicaties van lectoren op www.lectoren.nl?

Inmiddels heeft een groot aantal hogescholen een database voor het opslaan en ontsluiten van publicaties en andere kennisproducten van lectoraten. Via deze zogenaamde ‘repositories’ kunnen de publicaties weer zichtbaar worden op onder andere de HBO-Kennisbank en op de vernieuwde website www.lectoren.nl. Op deze website worden uw publicaties automatisch opgenomen bij uw profiel en bij het profiel van uw kenniskring. Bijkomend voordeel is dat deze publicaties dan ook worden opgeslagen in het e-Depot (het digitale archief) van de Koninklijke Bibliotheek. Het is dus van belang dat ook uw hogeschool over een repository beschikt of gaat beschikken. Zie voor meer informatie rechts.

Hoe zit het met de kwaliteitscontrole?

U bepaalt zelf welke publicaties ontsloten worden. Hiermee bepaalt u dus ook het niveau van de publicaties. Daarnaast maken deze onderzoeksdatabanken ook andere manieren van kwaliteitscontrole mogelijk. Denk bijvoorbeeld aan interactieve publieke discussies, open peer review en gebruikersstatistieken.

Mag dit wel van mijn uitgever?

Nog even afgezien van het feit dat het auteursrecht feitelijk bij de hbo-instelling ligt (CAO hbo artikel E 7), willen veel auteurs graag hun publicatie opgenomen zien in een relevant tijdschrift, of hun boek uitgeven via een uitgever. Deze uitgevers hebben standaardcontracten die voorzien in volledige overdracht van de auteursrechten aan hen.

Dit is niet nodig: er zijn al verschillende licenties ontwikkeld waarbij aan de uitgever een aantal rechten worden overgedragen die nodig zijn voor het publiceren en verspreiden van de publicatie, maar waarbij het auteursrecht bij de oorspronkelijke auteursrechthebbende blijft. En waardoor uw publicaties beschikbaar blijven voor www.lectoren.nl (eventueel na een embargo). Steeds meer uitgevers gaan hier mee akkoord.

Mocht de uitgever niet akkoord gaan met beschikbaarstelling van de uitgeversversie van de publicatie, dan is het vaak wel mogelijk om een pre-print of een post-print versie te plaatsen.

Als er geen schriftelijke overeenkomst is getekend met een uitgever, dan kan de publicatie in ieder geval geplaatst worden (mondelinge overeenkomsten zijn met betrekking tot auteursrecht niet geldig).

Meer informatie

Lectoren kunnen voor meer informatie contact opnemen met de projectleider van Open Onderzoek! lector Daan Andriessen van Hogeschool INHolland: Dit e-mail adres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. (06-52375658).