De kip en het kijkcijferkanon

De zevenjaars grens ruim gepasseerd. En hoe ziet de relatie eruit? Zelf startte ik in 2002 als lector. Hoezo dat? Een identiteitscrisis? Onderzoek doen? Aan het HBO? O ja joh? Klinkt toch werkelijk als een eend die aan de drugs is. En hoe gaan ze dat dan aanpakken? Nou dat wordt wat om een kip de klompendans te leren. Gewoon blijven doorademen, zegt mijn moeder dan. En hoe liep het af?

De ontmoeting tussen lector en HBO heeft klassieke relatiekenmerken. HBO zoekt lector. Lijkt geloof ik op: boer zoekt vrouw. Dat de paden kruisen is niet vanzelfsprekend en er wordt nogal wat gevraagd. De fase van lonken, lachen en verleiden gaat in. Wie zijn die onderzoekers die zich actief kunnen en willen verhouden tot praktijk en onderwijs? Hoe ziet dat gen eruit? Dat is het gen van het schaap met de vijf poten. Daar zijn ze bij die boerin ook naar op zoek. Ze streelt het oog, doet het huishouden, baart kinderen, zorgt voor haar schoonmoeder, maar kan ook tractor rijden, haalt een koe uit de sloot, speent een kalf en houdt ondertussen achter de pc de bedrijfsplanning up to date. Mijn liefje wat wil je nog meer.

Het jonge geluk tast af. De lancering van de lector heeft veel weg van een spontane ontmoeting. Weinig ligt vast, nog minder is geregeld. Het HBO kreeg haar onderzoeksfunctie. En de middelen om die academische omgeving in te richten? Waar staat die bibliotheek met toegang tot data bestanden? Ik hoorde in het begin een kenniskringlid verzuchten: gelukkig studeert mijn dochter nu en via haar UB account etc...

En met onderwijs als schoonfamilie moet de balans gevonden worden. Bij een aantal gaat dat als vanzelf. Liefde op het eerste gezicht. Anderen worden zelfs bijna ingelijfd (kom je volgende week zondag weer? gaan we samen met vakantie?). Weer anderen moeten zich invechten. Onbekend maakt in dat geval onbemind. Deze vrije beginfase draagt de opbouwende spanning van het pionieren in zich. Gedreven lectoren met veel liefde voor hun vak die zich op conventionele en soms ook op onconventionele wijze een weg banen en verbinden. De inspiratie en de frustratie van een opbouwperiode wisselen elkaar af maar de liefde verbleekt niet.

Verankering van de toekomst komt in zicht met expliciete aandacht voor visie, cultuur, structuur en processen. Het huwelijk ondergaat een test bij het relatiebureau van de SKO: het blijkt levensvatbaar. In deze fase komen identiteit en eigenheid boven drijven. Praktijkgericht onderzoek wordt nader gedefinieerd. Kenmerkend zijn de verschillende fora -van praktijk, van wetenschap en van onderwijs- waartoe een lector zich verhoudt. Het weinig vruchtbare afzetten tegen andere onderzoeksinstituties neemt af. Wie zichzelf kent en op waarde schat, heeft de vergelijking met de ander niet continue nodig om zichzelf te kunnen plaatsen.

To be or not to be. Na gemiddeld zeven jaar is wel duidelijk of de liefde al dan niet beklijft. En? Dik aan dus. Daarmee is niet gezegd dat het allemaal en overal van zelf gaat. Er moet wel in de relatie geïnvesteerd worden. Maar dat het nog uit gaat, lijkt - met 450 lectoren en de recente evaluaties van SKO en SIA- een gepasseerd station. Boer zoekt vrouw blijkt een kijkcijfer kanon en de lector in het HBO een niet te stuiten liefde. Het onderzoek wortelt aan hogescholen en levert haar vruchten af. Vernieuwingen bereiken de praktijk. Verbindingen met het onderwijs worden gelegd. En wat blijkt. Zij die sterk zijn in onderzoek zijn juist ook sterk in die verbinding. En hoe liep het af met die eend? Leeft die nog? Het onderzoek naar de omgang met de gedrogeerde gedragsgestoorde eend ging aan onze neus voorbij. Het geestverruimende middel bleek onderzoek aan het HBO te zijn ... En die kip? Die danst!